Can / can't

Qobiliyat va ruxsat: can

"-a olmoq" ma'nosini beradigan modal fe'l: qobiliyat, imkoniyat, ruxsat va iltimosni bildiradi. Barcha shaxslar uchun shakli bir xil bo'lgani uchun o'rganish oson.

can + V (to qo'shilmaydi)

Qachon ishlatiladi

  • Rezyume yoki ish arizasida ko'nikmalarni sanaganda

    I can speak English and Russian, and I can use Excel.

    Men ingliz va rus tillarida gapira olaman hamda Excel'dan foydalana olaman.

  • Restoranda ofitsiantga murojaat qilganda

    Can I have the bill, please?

    Hisobni bersangiz bo'ladimi?

  • Do'stdan yoki hamkasbdan yordam so'raganda

    Can you help me with this exercise?

    Bu mashqda menga yordam bera olasizmi?

  • Aeroport va muzeydagi qoidalarni tushunganda

    You can't take photos in this room.

    Bu xonada suratga olish mumkin emas.

Qobiliyat va imkoniyat

can modal fe'li biror ishni bajara olish qobiliyatini bildiradi. Undan keyin fe'l doim asl shaklida keladi: hech qachon to qo'shilmaydi va -s qo'shilmaydi. Bu qoida barcha shaxslar uchun amal qiladi, shuning uchun I can, he can, they can - hammasi bir xil. Inkor shakli cannot bo'lib, u odatda can't deb qisqartiriladi.

  • I can swim very well. — Men juda yaxshi suza olaman.
  • She can speak three languages. — U uchta tilda gapira oladi.
  • We can't come tonight. — Bugun kechqurun kela olmaymiz.
  • He can drive a car. — U mashina hayday oladi.
ShaklTuzilishiMisol
tasdiqega + can + VShe can cook.
inkorega + can't + VShe can't cook.
so'roqCan + ega + V?Can she cook?
qisqa javobYes/No + ega + can(t)Yes, she can. / No, she can't.

So'roq va qisqa javob

So'roqda can egadan oldinga chiqadi va do yoki does ishlatilmaydi. Qisqa javobda can yoki can't takrorlanadi: Yes, I can. / No, I can't. So'roq so'zi bo'lsa, u can dan oldin turadi: What can you cook?

  • Can you swim? — Suza olasizmi?
  • Yes, I can. / No, I can't. — Ha, olaman. / Yo'q, ololmayman.
  • What languages can you speak? — Qaysi tillarda gapira olasiz?

Iltimos va ruxsat

can faqat qobiliyat emas, ruxsat va iltimosni ham bildiradi. Can I ...? - o'zingiz uchun ruxsat so'raysiz. Can you ...? - birovdan biror ish qilishni iltimos qilasiz. Rasmiyroq gapirmoqchi bo'lsangiz, can o'rniga could ishlatiladi: Could you help me?

  • Can I open the window? — Derazani ochsam bo'ladimi?
  • Can you help me, please? — Menga yordam bera olasizmi?
  • You can sit here. — Siz bu yerga o'tirsangiz bo'ladi.

Imkoniyat va taqiq

can biror narsaning mumkinligini ham bildiradi: You can buy bread in this shop. can't esa ruxsat yo'qligini yoki imkonsizlikni bildiradi: You can't park here. Ba'zi belgi va e'lonlarda aynan shu ma'no ishlatiladi.

  • You can buy tickets online. — Chiptalarni internetdan sotib olsangiz bo'ladi.
  • You can't smoke here. — Bu yerda chekish mumkin emas.
  • We can meet at five. — Biz soat beshda uchrasha olamiz.

Sezgi fe'llari bilan

See, hear, smell, feel, understand kabi sezgi va idrok fe'llari bilan ko'pincha can ishlatiladi. I can see the mountains degan gap "Men tog'larni ko'rib turibman" ma'nosini beradi. Bu holatda davomli zamon ishlatilmaydi, can eng tabiiy variant hisoblanadi.

  • I can see the mountains from here. — Men bu yerdan tog'larni ko'rib turibman.
  • I can't hear you well. — Sizni yaxshi eshitolmayapman.
  • Can you understand this word? — Bu so'zni tushuna olasizmi?

Ko'p uchraydigan xatolar

  • I can to swim.

    I can swim.

    Modal fe'ldan keyin to ishlatilmaydi.

  • He cans drive.

    He can drive.

    can hech qachon -s olmaydi, barcha shaxslarda bir xil.

  • Do you can help me?

    Can you help me?

    Modal fe'l bilan so'roqda do ishlatilmaydi, can o'zi oldinga chiqadi.

  • She can speaks English.

    She can speak English.

    can dan keyin fe'l asl shaklida qoladi, -s qo'shilmaydi.

Maslahatlar

  • can dan keyin to ishlatilmaydi: I can swim (I can to swim emas).
  • Uchinchi shaxsda ham cans emas, can: He can drive.
  • cannot bitta so'z bo'lib yoziladi, qisqartmasi can't.
  • Xushmuomala iltimos uchun can o'rniga could ishlating.

Mashqlar

He ___ play the guitar.

I ___ swim, but I can't dive.

___ you pass me the salt, please?

She can ___ very fast.

Sorry, I ___ come to the party tonight.

___ I use your phone?

My little sister ___ read yet.

___ your brother speak English?

Can you hear me? - No, I ___ .

You ___ park here, it is forbidden.

From the window we ___ the whole city.

___ he come with us tomorrow?